In the late stages of World War I, with the victory of the Bolshevik Revolution in Russia and the withdrawal of the Russians from the war, the entire political system of Russia was disrupted. Three republics were established: Georgia with Tbilisi as its center, Armenia with Yerevan as its center, which had a majority of Azerbaijani Turkic Muslims, and Azerbaijan with Baku as its capital. Since 1918, with the establishment of the Azerbaijan Republic north of the Aras River, some Iranian press and a number of right-wing extremist democrats (read: chauvinists) took a strong stance against the formation of the Azerbaijan Republic and declared the use of the name Azerbaijan for the northern side of the Aras River as a fabrication. However, not all Iranian newspapers and even Iranian intellectuals reacted negatively to the designation of Azerbaijan for the new republic. For example, the newspaper "Ra'ad" of Seyyed Zia'eddin Tabatabai, which traveled to Baku between 1298 and Farvardin 1299 in an extraordinary delegation, became closely acquainted with the realities surrounding the establishment of this republic. Adil Khan Ziyadkhanov, who himself was from the Qajar lineage and a descendant of Javad Khan, the martyr commander of Ganja, also notably mentioned in his writings the positive sentiments of the Iranian people during his ambassadorship in Tehran. This article discusses the ups and downs of the historical relations between Iran and the Republic of Azerbaijan and efforts to improve the relations between the two countries..***************
 

Dünya Savaşı’nın sonunda Rusya’da Bolşevik Devrimi’nin zaferi ve Rus birliklerinin çekilmesiyle Rusya’nın siyasi sistemi çöktü. Üç cumhuriyet kuruldu: Tiflis merkezli Gürcistan, Ermeni çoğunluğa rağmen Türk Azerbaycanlı Müslüman nüfusa sahip Erivan merkezli Ermenistan ve Bakü merkezli Azerbaycan Cumhuriyeti. 1918’de Aras Nehri’nin kuzeyinde Azerbaycan Cumhuriyeti’nin kurulmasıyla İran basınında − özellikle aşırı sağcı (şovenist) eğilimli gruplar – “Azerbaycan” adının kuzey bölgesi için kullanılmasını “uydurma” olarak nitelendirerek sert tepki gösterdi. Ancak tüm İran gazeteleri ve entelektüelleri yeni cumhuriyetin adına olumsuz yaklaşmadı. Örneğin, 1919-1920 arasında özel bir delegasyonla Bakü’ye giderek cumhuriyetin kuruluş gerçeklerini gören Seyyid Ziyaeddin Tabatabai’nin Raad gazetesi dengeli bir tutum sergiledi. Qajar hanedanının torunu ve şehit Gence komutanı Cevad Han’ın soyundan gelen Adil Han Ziyadhanov, Azerbaycan’ın İran’daki ilk büyükelçisi olarak görev yaptı. Yazılarında, Tahran’daki diplomatik misyonu sırasında İran halkının olumlu duygularını vurgular. Bu makale, İran-Azerbaycan ilişkilerinin tarihsel iniş çıkışlarını ve ilişkileri olumlu yönde geliştirme çabalarını incelemektedir.*****************

 
Birinci Dünya Müharibəsinin sonunda Rusiyada Bolşevik İnqilabının qələbəsi və rus qoşunlarının çəkilməsi ilə Rusiyanın siyasi sistemi dağıldı. Üç respublika quruldu: Tiflis mərkəzli Gürcüstan, erməni əksəriyyətinə rəğmən türk azərbaycanlı müsəlman əhalisi olan İrəvan mərkəzli Ermənistan və Bakı mərkəzli Azərbaycan Respublikası. 1918-ci ildə Araz çayının şimalında Azərbaycan Respublikasının yaranması ilə İran mətbuatında − xüsusilə ifrat sağçı (şovinist) qruplar – “Azərbaycan” adının şimal regionu üçün istifadəsini “uydurma” adlandıraraq kəskin reaksiya verdi. Lakin bütün İran qəzetləri və ziyalıları yeni respublikanın adına mənfi yanaşmadı. Məsələn, 1919-1920-ci illərdə xüsusi nümayəndə heyəti ilə Bakıya gedib respublikanın qurulması reallıqlarını öz gözləri ilə görən Seyid Ziyaəddin Təbatəbainin “Raad” qəzeti tarazlıq nümayiş etdirdi. Qacar sülaləsindən olan və şəhid Gəncə komandiri Cavad xanın nəslindən gələn Adil xan Ziyadxanov Azərbaycanın İrandakı ilk səfiri kimi çalışdı. Yazılarında Tehrandakı diplomatik missiyası zamanı İran xalqının müsbət hisslərini vurğulayır. Bu məqalə İran-Azərbaycan münasibətlərinin tarixi dalğalanmalarını və münasibətləri müsbət istiqamətdə inkişaf etdirmək cəhdlərini təhlil edir.